Γεωπολιτική & Άμυνα — Τεκμήρια
Γεωπολιτική & Άμυνα — συμμαχίες, εξοπλισμοί, εμπόριο
Ελληνογαλλική συμφωνία & φρεγάτες Belharra
Στρατηγική συμφωνία με ρήτρα αμοιβαίας στρατιωτικής συνδρομής (ψηφίστηκε 191–109). Η πρώτη φρεγάτα «Κίμων» εντάχθηκε στον στόλο τον Δεκέμβριο του 2025 με ~9 μήνες καθυστέρηση· «Νέαρχος» και «Φορμίων» αναμένονται το 2026, τέταρτη το 2028.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Στη Βουλή αντιπαρατέθηκαν αποτροπή έναντι κόστους και εύρους της ρήτρας (επικράτεια vs ΑΟΖ).
Βάσεις ΗΠΑ & Αλεξανδρούπολη (MDCA)
Η επικαιροποιημένη συμφωνία αμυντικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ πρόσθεσε την Αλεξανδρούπολη: από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία έως το καλοκαίρι του 2023, το 60% των αμερικανικών δυνάμεων από/προς Ευρώπη πέρασε από το λιμάνι. Δεν υφίσταται μόνιμη βάση — σταθμεύει προσωπικό logistics.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Γιατί αυτή η κατάταξη: Καταγεγραμμένη στα πρακτικά της Βουλής η αντιπαράθεση: αναβάθμιση αποτροπής και επενδύσεις έναντι έκθεσης σε κινδύνους εμπλοκής χωρίς ρητά ανταλλάγματα.
- Το λιμάνι εξαιρέθηκε από τις ιδιωτικοποιήσεις το 2022 — εξέλιξη που συνδέθηκε δημόσια με τον στρατηγικό του ρόλο.
F-35 και Rafale — τα ποσά
Το πρόγραμμα των 24 Rafale ολοκληρώθηκε τον Ιανουάριο του 2025 (≈3,3 δισ. €). Για τα F-35: υπογεγραμμένη συμφωνία για 20 αεροσκάφη (~3,5 δισ. $) με δικαίωμα για 20 ακόμη (συνολική έγκριση έως 8,6 δισ. $)· πρώτες παραδόσεις το 2028.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Η αμερικανική έγκριση συνδέθηκε τεκμηριωμένα με ελληνική συναίνεση σε μεταφορά παλαιωμένου υλικού στην Ουκρανία.
3,65% του ΑΕΠ για άμυνα — το 12ετές πρόγραμμα και η «Ασπίδα του Αχιλλέα»
Από τα υψηλότερα ποσοστά αμυντικών δαπανών στο ΝΑΤΟ (3,65% ΑΕΠ το 2025 — σχεδόν διπλάσιο του μέσου όρου της ΕΕ). Τον Απρίλιο του 2025 ανακοινώθηκε 12ετές πρόγραμμα 25+ δισ. €, με αιχμή το αντιαεροπορικό/αντι-drone σύστημα «Ασπίδα του Αχιλλέα» (≈2,8 δισ. €). Η ΕΕ ενεργοποίησε ρήτρα διαφυγής (απόκλιση έως 1,5% ΑΕΠ/έτος) και ενέκρινε δάνειο SAFE 787,7 εκατ. € — δάνειο, όχι επιχορήγηση.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Στη Βουλή τέθηκε τεκμηριωμένα το ζήτημα ιεράρχησης δαπανών (άμυνα vs κοινωνικό κράτος).
- Στόχος 25% εγχώριας βιομηχανικής συμμετοχής.
Ερυθρά Θάλασσα — επιχείρηση ASPIDES
Ελληνική διοίκηση (στρατηγείο Λάρισας) στην αμυντική ναυτική επιχείρηση της ΕΕ. Η φρεγάτα «Ύδρα» απέκρουσε επίθεση δύο drones (3.2024), η «Ψαρά» κατέρριψε άλλα δύο· υπό προστασία της επιχείρησης απετράπη πετρελαιοκηλίδα από το χτυπημένο δεξαμενόπλοιο Sounion. Εντολή έως 28.2.2027.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Το εθνικό κόστος της συμμετοχής δεν έχει δημοσιοποιηθεί αναλυτικά.
Ουκρανία: τι δόθηκε — τι διαψεύστηκε
Τεκμηριωμένα δόθηκαν: φορητός οπλισμός και πυρομαχικά (2022) και 40 τεθωρακισμένα BMP-1 με αντάλλαγμα γερμανικά Marder. Τεκμηριωμένα διαψεύστηκε (12.2024, 5.2025): η παραχώρηση Patriot και S-300. Πλήρης κατάλογος της βοήθειας δεν έχει ανακοινωθεί.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Ελληνικά BMP-1 έχουν φωτογραφηθεί στο μέτωπο.
- Η Ρωσία διατηρεί ρήτρα τελικού χρήστη στα S-300/Tor/Osa.
EE–Mercosur: ποιος πληρώνει το εμπόριο
Η Ελλάδα ψήφισε υπέρ της υπογραφής στο Συμβούλιο (9.1.2026) — ενώ αγρότες και κτηνοτρόφοι είχαν στήσει πανελλαδικά μπλόκα με ρητό αίτημα τη μη εφαρμογή της. Το Ευρωκοινοβούλιο πάγωσε την πλήρη κύρωση παραπέμποντας τη συμφωνία στο Δικαστήριο της ΕΕ (334–324)· η ενδιάμεση εμπορική συμφωνία εφαρμόζεται προσωρινά από 1.5.2026.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Γιατί αυτή η κατάταξη: Τεκμηριωμένες μαζικές αγροτικές κινητοποιήσεις (12.2025–1.2026) έναντι τεκμηριωμένων κυβερνητικών επιχειρημάτων για δασμολογικά οφέλη και «δικλίδες ασφαλείας».
- Γνωμοδότηση ΔΕΕ: όχι πριν από τα τέλη του 2027.
Ελληνοτουρκικά: «ήρεμα νερά» με εκκρεμότητες
Θεσμοθετημένος διάλογος (6ο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας, Άγκυρα 11.2.2026) και μείωση μεταναστευτικών ροών — αλλά νέα τριβή με τα τουρκικά «θαλάσσια πάρκα» σε Αιγαίο και Καστελλόριζο, ενώ το casus belli του 1995 και η διαφορά για υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ παραμένουν άλυτα.
Τεκμηρίωση & πηγές
- Η ελληνική ανακοίνωση θαλάσσιων πάρκων (21.7.2025) απαντήθηκε με τουρκικά προεδρικά διατάγματα (8.2025).